Με μια ξεχωριστή θεατρική παράσταση, αφιερωμένη στην επέτειο της 28ης Οκτωβρίου 1940, το Ίδρυμα Πολιτισμού της Ιεράς Μητροπόλεως Αιτωλίας και Ακαρνανίας «Άγιος Ευγένιος ο Αιτωλός» τίμησε την ιστορική μνήμη και τους αγώνες του Ελληνικού λαού για την ελευθερία.
Με ιδιαίτερη επιτυχία, σε κλίμα συγκίνησης και με έντονα συναισθήματα ιστορικής μνήμης, πραγματοποιήθηκε την Τετάρτη 28 Οκτωβρίου 2026, στο Παπαστράτειο Μέγαρο Αγρινίου, η επετειακή θεατρική εκδήλωση του Ιδρύματος Πολιτισμού, με τίτλο «Μέχρι να έρθει η άνοιξη – Μια ιστορία αγάπης για την πατρίδα (1939 – 1944)», την οποία παρουσίασε η Θεατρική Ομάδα του Ιδρύματος, παρουσία του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου Αιτωλίας και Ακαρνανίας κ. Δαμασκηνού.
Η παράσταση αποτέλεσε ένα ουσιαστικό καλλιτεχνικό αφιέρωμα στην εθνική επέτειο της 28ης Οκτωβρίου 1940, ανακαλώντας στη συλλογική μνήμη μία από τις πλέον καθοριστικές περιόδους της νεότερης ελληνικής ιστορίας. Μια περίοδο κατά την οποία η Ελλάδα βρέθηκε αντιμέτωπη με τις σκληρότερες δοκιμασίες, αλλά και ανέδειξε με τον πλέον εμφαντικό τρόπο τη δύναμη της ψυχής, την αποφασιστικότητα, την αυταπάρνηση και την ακατάλυτη προσήλωση του λαού της στα ιδανικά της ελευθερίας και της εθνικής αξιοπρέπειας.
Μέσα από τη θεατρική αφήγηση, οι θεατές ταξίδεψαν στα χρόνια από την παραμονή του πολέμου έως το τέλος της Κατοχής, παρακολουθώντας τις αγωνίες, τις ελπίδες, τις απώλειες και τις προσδοκίες των ανθρώπων που έζησαν σε μια εποχή, κατά την οποία η καθημερινότητα ανατράπηκε βίαια και η ίδια η ανθρώπινη ύπαρξη δοκιμάστηκε στα όριά της.
Η ιστορία δεν παρουσιάστηκε αποκλειστικά μέσα από τις μεγάλες στρατιωτικές επιχειρήσεις και τα γεγονότα που καθόρισαν την πορεία του Έθνους, αλλά κυρίως μέσα από τις προσωπικές διαδρομές των ανθρώπων, τις σχέσεις τους, τις θυσίες τους και την αδιάκοπη προσπάθειά τους να διατηρήσουν ζωντανή την πίστη τους για ένα καλύτερο αύριο.
Ο τίτλος της παράστασης, «Μέχρι να έρθει η άνοιξη», συμπυκνώνει με ποιητικό και συμβολικό τρόπο το βαθύτερο μήνυμα του έργου. Η άνοιξη δεν αποτελεί μόνο την εναλλαγή των εποχών, αλλά γίνεται η προσδοκία της ειρήνης, η επιστροφή της ελευθερίας, η αναγέννηση της ζωής και η δικαίωση της ελπίδας έπειτα από μια μακρά περίοδο δοκιμασιών.
Με αυτόν τον τρόπο, η παράσταση προσέγγισε την επέτειο της 28ης Οκτωβρίου όχι μόνο ως μια αναδρομή στο παρελθόν, αλλά και ως μια ζωντανή πρόσκληση διαλόγου με την ιστορία και τις αξίες που εκείνη κληροδότησε στις νεότερες γενιές.
Η παρουσία του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου Αιτωλίας και Ακαρνανίας κ. Δαμασκηνού τίμησε ιδιαίτερα την επετειακή εκδήλωση και ανέδειξε τη σημασία που αποδίδει η Τοπική μας Εκκλησία στην καλλιέργεια της ιστορικής συνείδησης και στην ανάπτυξη πολιτιστικών δράσεων με ουσιαστικό περιεχόμενο.
Ο Σεβασμιώτατος, στο εόρτιο μήνυμά του, κατά την αποφώνηση της εκδήλωσης, συνεχάρη τους συντελεστές της θεατρικής παράστασης και αναφέρθηκε στα βαθύτερα μηνύματά της, επισημαίνοντας ότι «αν πρέπει να κρατήσουμε κάτι από αυτήν την πολύ όμορφη θεατρική παράσταση που μας χάρισε η θεατρική ομάδα του Ιδρύματός μας, είναι μία αλήθεια. Πικρή, αλλά όμως είναι αλήθεια. Ο πόλεμος παραμορφώνει τους ανθρώπους, αλλά και τους μεταμορφώνει».
Αναφερόμενος στα πρόσωπα των πρωταγωνιστών, του Κλάους και της Σάρας, τόνισε ότι μέσα από αυτά παρουσιάστηκαν οι τραγικές συνέπειες του ναζισμού και του Ολοκαυτώματος. «Ο πόλεμος πνευματικά παραμορφώνει τον άνθρωπο. Τον οδηγεί στο να πράττει τα μεγαλύτερα εγκλήματα, του καταργεί το συναίσθημα, του αφαιρεί τη λογική», ανέφερε χαρακτηριστικά, υπογραμμίζοντας ότι εκατομμύρια Εβραίοι στοχοποιήθηκαν, διώχθηκαν και εξοντώθηκαν.
Μοιράστηκε, επίσης, την προσωπική του εμπειρία από την επίσκεψή του στο Άουσβιτς, όπου αντίκρισε τα συγκλονιστικά τεκμήρια της ναζιστικής θηριωδίας, σημειώνοντας ότι πρόκειται για εγκλήματα «μπροστά στα οποία λυγίζει η ανθρώπινη λογική».
Στη συνέχεια ανέδειξε την άλλη όψη του πολέμου, εκείνη που φανερώνει τα αποθέματα γενναιότητας, αντίστασης και αλληλεγγύης των ανθρώπων. «Εμείς οι Έλληνες αποδείξαμε και στην αρχή, αλλά και κατά τη διάρκεια αυτού του φρικτού πολέμου, ότι είχαμε, όπως εξακολουθούμε να έχουμε, αστείρευτα αποθέματα ηρωισμού, γενναιότητας και ανδρείας».
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στον ρόλο της οικογένειας και της Εκκλησίας κατά τα δύσκολα χρόνια της Κατοχής, τονίζοντας ότι «η οικογένεια τότε, στα πέτρινα εκείνα και σκοτεινά χρόνια, μαζί με την Εκκλησία, κράτησαν όρθιο το υπόδουλο γένος των Ελλήνων».
Παράλληλα, υπογράμμισε την ανάγκη διατήρησης της ιστορικής μνήμης και της εθνικής ομοψυχίας, επισημαίνοντας ότι «πρέπει να δίνουμε καθημερινά μία υπόσχεση: ότι δεν θα επιτρέψουμε ποτέ στο μέλλον να υπάρξουμε θύματα του εθνικού διχασμού, αλλά θα πρέπει να παραμένουμε πάντοτε ενωμένοι και ομόψυχοι».
