Τα πολυσπόρια του Αγίου Ανδρέα

Ο λαός μας που αναμένει να έρθει η χειμερινής περίοδος, τηρεί ορισμένα έθιμα, για να έρθει καλή και παραγωγική σπορά…

«Σ’τσι τριάντα, τ’αγι’ Αντριός
αντρειεύει ο καιρός»

Δεν αντρειεύει μονάχα το κρύο, αλλά και τα σπαρτά κι όλα τα ζωντανά. Για αυτό κι οι αγρότες συνήθιζαν και τούτη τη μέρα να ετοιμάζουν «πολυσπόρια» για να τα διαβάσει ο παπάς και «να πάει καλά η χρονιά με πλούσια μπερεκέτια».

Αλλού πάλι, από την παραμονή της εορτής του και για τρεις συνεχόμενες βραδιές, οι νοικοκυρές έριχναν στα κεραμίδια του σπιτιού βρασμένο στάρι και καλαμπόκι, λέγοντας «Αντρά, Αντρά ν’αντρώσ’ν τα στάρια και τα καλαμπόκια μας».

Τα πολυσπόρια είναι ένα έθιμο της ημέρας εορτής του Αγίου Ανδρέα. Εκτός αυτού, σε πολλά μέρη τα πολυσπόρια γίνονται και στις 21 Νοεμβρίου όπου εροτάζονται τα Εισόδια της Θεοτόκου, όπως παραδείγματος χάρη στο Λεσίνι.

Είναι όσπρια, συνήθως φακές, καλαμπόκια, φασόλια κλπ., τα οποία, τα μουλιάζουν το προηγούμενο βράδυ και τα βράζουν όλα μαζί.

Καμιά φορά τα σερβίρουν με ξηρούς καρπούς στο ίδιο πιάτο (ενίοτε, βράζουν και σιτάρι, προσθέτοντας ζάχαρη και σταφίδες, δηλαδή φτιάχνουν πανηγυρικά κόλλυβα).

Σαν έθιμο εντοπίζεται ιδίως στην Αιτωλοακαρνανία, αλλά και στην Ήπειρο και την Αχαΐα. Σε όλες τις παραπάνω περιοχές οι κάτοικοι φτιάχνουν «μπόλια» ή «πολυσπόρια» ή «αντραλούσια», τα οποία πηγαίνουν στην εκκλησία, για να ευλογηθούν, και μετά τα μοιράζουν σε συγγενείς και φίλους .

Στην Ήπειρο συγκεκριμένα είθισται να λέγεται ότι «Τα μοιράζουν στα σπίτια, για ν’ αντρειωθούν τα σπαρτά».

Παραδοσιακά. λοιπόν, και εμείς θα φτιάξουμε σήμερα τα «πολυσπόρια» μας και θα τα συνοδεύσουμε με ωραίες μικρές παραδοσιακές πυρομάδες.

 

– H ΣΥΝΤΑΓΗ –

Υλικά:

Φασόλια κόκκινα-φακές-ρεβύθια-σιτάρι (όλα μαζί μισό κιλό)
1 κιλό καλαμπόκι άσπρο
1 κούπα καρύδια χοντροκομμένα
Λίγη κανέλα και ζάχαρη για το πασπάλισμα

Εκτέλεση:

Βάζουμε το καλαμπόκι στο νερό να μουλιάσει. Καλό είναι να το βάλουμε από το βράδυ. Σε περίπτωση που δεν βάλουμε το καλαμπόκι να μουλιάσει, βάζουμε όλα τα υλικά να βράσουν στην χύτρα με λίγο αλάτι για 1 + 1/2 ώρα και όταν βράσουν και χυλώσουν και μείνουν με λίγο ζουμάκι τα σερβίρουμε πασπαλισμένα με κανέλα και ζάχαρη.